Blijf op de hoogte van brava, meld u aan voor de nieuwsbrief.

Meld u aan voor de brava nieuwsbrief
Sluitenhide
  • Facebook
  • Twitter
  • Spotify
  • Google
  • Pinterest
  • Youtube
U kijkt naar De Bank, het avondvullende programma van brava waarin iedere maand een bekende Nederlander zijn of haar favoriete klassieke muziek presenteert. Deze maand is het de beurt aan Leo Samama, musicoloog, componist en schrijver. Deze avond neemt hij u aan de hand in een boeiend verhaal over de muziek van Gustav Mahler en diens band met Nederland.Leo Samama
Jean Paul’s roman ‘Titan’, waarin een artistiek begaafde jongeling zijn plaats niet kan vinden in de samenleving en zich uiteindelijk overgeeft aan wanhoop en zelfmoord, is de inspiratiebron geweest voor Gustav Mahlers Eerste Symfonie. Dit werk ontstond niet zonder slag of stoot: Mahler componeerde het tussen 1887 en 1888 toen hij in zijn 20-er jaren als dirigent werkzaam was bij de Opera in Leipzig. De eerste versie van het werk werd gezien als een symfonisch gedicht in twee delen, met titels die duidelijk een verhaal vertellen. Deze voorloper ging in 1898 in Boedapest in première maar werd slecht ontvangen. Mahler besloot het werk te reviseren: de beeldende titels werden geschrapt en hij liet het originele tweede deel (Blumine) vallen. Het resultaat is een prachtige symfonie, vol met muzikale verwijzingen. Zo is in het eerste deel een eerdere compositie van Mahler te horen (Ging heut' morgens übers Feld uit Lieder eines Fahrenden Gesellen), het tweede deel is een Oostenrijkse Ländler (een boerendans) en in het derde deel maakt hij een toespeling op een wel heel bekende melodie: ‘Vader Jakob’. Al met al is deze Eerste Symfonie een ongelofelijke prestatie voor zo’n jonge componist. Fabio Luisi, Sächsische Staatskapelle Dresden
Voor de liederencyclus 'Kindertotenlieder' heeft Mahler gebruik gemaakt van gedichten van Friedrich Rückert. Rückert had namelijk meer dan vierhonderd gedichten geschreven naar aanleiding van de dood van zijn zoontje Ernst. Na de dood van de dichter werden deze gedichten in 1872 gepubliceerd. Mahler heeft voor zijn 'Kindertotenlieder' vijf gedichten uit Rückerts bundel genomen. De eerste drie liederen van de cyclus heeft hij tijdens een vakantie aan de Wörthersee in 1901 toongezet. Dit was een jaar voordat hij met Alma Schindler trouwde. De laatste twee liederen heeft hij in 1904 gecomponeerd. Hij had toen twee dochters. Zijn vrouw Alma schreef in haar boek 'Erinnerungen und Briefe' (1946) dat zij zich destijds niet kon voorstellen hoe een man, die twee gezonde dochters had, gedichten op muziek kon zetten waarin een vader het verlies van een kind beweent. Ze voelde het alsof Mahler het noodlot in verzoeking wilde brengen. De dood van de oudste dochter, twee jaar later, voelde Alma dan ook als de wraak van het noodlot. Hoewel Mahler familie en vrienden verloren had, zag hij het componeren van deze liederen alleen als een artistieke uitdaging. Otto Tausk, Holland Symfonia, Thomas Oliemans
Brava neemt u in 5 minuten mee door cultureel Nederland
Onder de bezielende leiding van Jules van Hessen presenteert het Philips Symfonie Orkest de tweede symfonie van Gustav Mahler. Het werk wordt voorafgegaan door een boeiende inleiding door van Hessen. Hierin gaat hij in op de achtergronden van de muziek, waarbij het orkest muzikale voorbeelden speelt bij zijn verhaal. Daarna kunt u genieten van de symfonie: een epische tocht van de duistere beginklanken naar de extase van de laatste maten.Jules van Hessen, Philips Symfonie Orkest, Philips Philharmonisch Koor, Zuid Nederlands Concertkoor, Janneke Schaareman
De Duitse bas-bariton Thomas Quasthoff (1959) behoort tot de beste en meest gevierde zangers van zijn generatie. In dit prachtige concert met de Sächsische Staatskapelle Dresden onder leiding van Zubin Metha zingt hij de aangrijpende ‘Kindertotenlieder’ van Gustav Mahler. In deze liederen, op teksten van Friedrich Rückert, gaat het over het verdriet na het overlijden van een kind. Het is dan ook van een wrange ironie dat kort na het schrijven van de liederen een van Mahlers eigen kinderen overleed. Ook op het programma staan de ‘Zes stukken voor orkest’ van Anton Webern. Deze zes ultrakorte, maar zeer heftige werken zijn schoolvoorbeelden van muzikaal expressionisme. Daarnaast kunt u luisteren naar ‘Also sprach Zarathustra’ van Richard Strauss. Zubin Mehta, Sächsische Staatskapelle Dresden, Thomas Quasthoff (bas-bariton)
Bernard Haitink en het Koninklijk Concertgebouworkest begeleiden de prachtige stem van Christianne Stotijn in enkele liederen uit 'Des Knaben Wunderhorn' van Gustav Mahler.Bernard Haitink, Koninklijk Concertgebouworkest, Christianne Stotijn
Gustav Mahlers derde symfonie is met zijn ongekende lange duur (een gemiddelde uitvoering ligt tussen de 90 en 100 minuten) een spannend, geheimzinnig, overweldigend en ontroerend stuk. In de zes delen van deze geweldige symfonie geeft Mahler zijn muzikale visie op de natuur en de plaats die de mensheid daarin inneemt. Net zoals in zijn tweede symfonie gebruikt de componist het materiaal uit de eerder geschreven Wunderhorn Liederen, met een prachtige alt solo in het vierde deel op een gedicht van Friedrich Nietzsche en een dames- en jongenskoor in het vijfde deel. Oorspronkelijk had de symfonie zeven delen, maar uiteindelijk schrapte Mahler dit zevende deel en maakte het tot het laatste deel van zijn vierde symfonie. Uitgevoerd en opgenomen in 2007 door Claudio Abbado en het Lucerne Festival Orchestra, het Arnold Schoenberg Chor Wien Tölzer Knabenchor en de mezzosopraan Anna Larson. Tijdens deze uitzending, het eerste deel.Claudio Abbado, Lucerne Festival Orchestra
Das klagende Lied is een religieuze cantate gecomponeerd door de nog jonge ambitieuze dirigent en componist Gustav Mahler. Het is een verrassend volwassen en omvangrijk werk gecomponeerd door een componist tussen zijn 18e en 20e levensjaar. De extreem zelfkritische Mahler begon aan Das klagende Lied in zijn laatste jaar aan het Weense conservatorium. Net als later bij zijn Eerste Symfonie is het onvoorstelbaar hoe gedurfd Gustav Mahler componeert en niet terugdeinst voor het grote gebaar. Het complexe werk is geschreven voor zeer groot orkest (wat te denken van bijvoorbeeld zes harpen), ‘off-stage orkest’, groot gemengd koor en zes vocale solisten en duurt ruim een uur. Het is daarom niet verwonderlijk dat Mahler’s volumineuze ‘eersteling’ pas 20 jaar later in 1901, hij is dan al beroemd dirigent en componist, zijn première beleeft. Das Klagende Lied wordt hier uitgevoerd tijdens het inauguratieconcert van Vladimir Jurowski bij het London Philharmonic Orchestra in 2007. De Russische publiekslieveling ging daarmee bepaald niet voor een gemakzuchtig debuut. Jurowski dirigeert dit vroege meesterwerk met absolute overtuiging, liefde en bravoure.Vladimir Jurowski, London Philharmonic Orchestra, London Philharmonic Choir, Marisol Montalvo (sopraan), Hedwig Fassbender (mezzosopraan), Michael Hendrick (tenor), Anthony Michaels-Moore (bariton)
De eerdere compositie ‘Das himmlische Leben’ uit Des Knaben Wunderhorn, waarin een kinderlijke voorstelling van de hemel wordt gemaakt, stond model voor de gehele vierde symfonie van Gustav Mahler. In de eerste drie delen wordt er regelmatig naar verwezen en uiteindelijk wordt het hele lied in het laatste deel van de symfonie door een solosopraan gezongen. Door de kleine bezetting en de relatief korte duur van de symfonie (ongeveer 60 minuten) is dit misschien wel de meest toegankelijke van Mahler’s symfonieën. Uitgevoerd door het Gustav Mahler Jugend Orchester onder leiding van Claudio Abbado, met Juliane Banse als sopraan.Claudio Abbado, Gustav Mahler Jugend Orchester, Juliane Banse (sopraan)
,,Niemand heeft het begrepen. Ik zou willen dat ik de eerste uitvoering 50 jaar naar mijn dood zou kunnen dirigeren.’’ Gustav Mahler componeerde zijn Vijfde Symfonie in de zomers van 1901 en 1902, een periode waarin veel veranderde in het leven van de componist. Hij had een van de meest begeerde posities in het muziekleven als directeur van de Weenste Staatsoper en dirigent van de Wiener Philharmoniker en hij leerde zijn vrouw Alma Mahler kennen, die in 1902 zwanger was van hun eerste kind. Met de gezondheid van Mahler ging het minder: in 1901 leed hij aan een zware bloeding en de dokter kon nog maar net voorkomen dat hij overleed. Met dit alles in het achterhoofd is het niet verwonderlijk dat hij op een andere manier begon te componeren. Het werk ging in 1904 in première maar het publiek bleek nog niet rijp te zijn voor zo’n indrukwekkend werk. De Vijfde is in tegenstelling tot de Tweede en Derde Symfonie geheel instrumentaal (met als hoogtepunt het beroemde vierde deel, het Adagietto) en heeft bovendien geen link met filosofische of religieuze thema’s, iets wat zijn eerdere symfonieën wel hadden. Mahler zelf zou tot aan zijn dood in 1911 worstelen met de instrumentatie van het stuk.Sir Simon Rattle, Berliner Philharmoniker
De drie hamerslagen in de finale van de Zesde Symfonie van Gustav Mahler lijken haast profetisch te zijn: Mahler verloor één jaar na de première in 1906 zijn positie aan de Weense Staatsoper, zijn dochtertje overleed en bij de componist zelf werd een hartafwijking gediagnostiseerd. Een dominerende donkere sfeer is niets onbekends in de symfonieën van Mahler, maar het ontbreken van een glorieuze finale of vredige berusting is iets wat absoluut nieuw was voor Mahler. Van de vrolijke Mahler met de verwijzing naar Oostenrijkse Ländlers, vogels en koeienbellen is niets meer te merken. Dat dit werk te boek staat als de ‘Tragische’ is dan ook niet verwonderlijk, alhoewel Mahler zelf deze titel introk voor de publicatie. Claudio Abbado, Lucerne Festival Orchestra
Tijdens de jaren tussen het voltooien (1906) en eerste uitvoering (1908) van de Zevende Symfonie onderging het leven van de toen al beroemde dirigent en componist Gustav Mahler tamelijk dramatische wendingen. Hij nam ontslag bij de Weense Staatsopera, zijn eerste dochter overleed en er werd een hartafwijking bij de componist geconstateerd. Vanwege het ‘duistere’ karakter van enkele delen (het tweede en vierde deel hebben de titel ‘Nachtmusik’ en het derde deel heeft als naam ‘Schattenhaft’ - schaduwachtig), wordt de symfonie ook wel ‘Lied der Nacht’ genoemd, een titel waar de componist zelf het overigens niet mee eens was. Deze Zevende Symfonie is Mahlers meest abstracte werk, misschien werd het werk daarom wel slecht ontvangen door zowel de musici als het publiek ten tijde van de première. Ook nu nog wordt deze Zevende niet vaak op het programma gezet geprogrammeerd door orkesten en lijkt het een van zijn minst populaire werken. Niet terecht want de Zevende kent een unieke opbouw van donker naar licht van duister naar de juichende finale. Van Mahlers latere oeuvre is de Zevende zeker niet minder toegankelijk dan de veel gespeelde Negende Symfonie. Van de huidige generatie grote dirigenten slaat niemand deze symfonie meer over. Claudio Abbado, Lucerne Festival Orchestra
Brava neemt u in 5 minuten mee door cultureel Nederland
Gedurende de gehele maand maart zendt brava een heel bijzonder project uit: De Matthäus volgens Johannes. In 68 video’s van 150 seconden licht dirigent, violist en storyteller Johannes Leertouwer de 68 delen van de Matthäus Passion op toegankelijke en bevlogen wijze toe. Hij vertelt in deze video’s niet alleen over de achtergrond van de Matthäus en het bijbelse verhaal, maar hij licht ook verschillende muzikale aspecten in de Matthäus Passion toe. Zijn uitleg wordt verduidelijkt door korte fragmenten uit Johann Sebastian Bach’s Matthäus Passion uitgevoerd door de Nieuwe Philharmonie Utrecht. De Matthäus volgens Johannes is vanaf 1 maart elke dag te zien op brava. De video’s worden uitgezonden rond 18:30 uur en 20:30 uur. Vanaf 26 maart zijn er elke dag drie video’s te zien: rond 14:00 uur, 17:30 uur en 20:30 uur. Heeft u een video en dus de uitleg van een deel gemist? Alle video’s zijn te bekijken op www.bravanlklassiek.nl. Ook zullen wij u via Facebook en Twitter op de hoogte houden van de nieuwste video’s.Johannes Leertouwer
,,Stel je voor dat het heelal begint te trillen en tot klinken komt.’’ Nog nooit had men zo’n grote groep musici bij elkaar op het podium gezien als bij de première van Gustav Mahlers 'Achtste Symfonie'. Drie sopranen, twee alten, een bariton en een bas, twee koren, een jongenskoor, een groot orkest, een orgel en natuurlijk een dirigent zie hier de monsterlijke bezetting die een dirigent moet aansturen in de uitvoering van dit gigantische werk. Tijdens de eerste uitvoering in 1910 in München stonden er 1003 mensen op de bühne, de componist inbegrepen die zelf dirigeerde. De bijnaam ‘Sinfonie der Tausend’ is dan ook zeer toepasselijk, alhoewel het niet Mahlers eigen idee was om zijn werk zo te noemen, maar het een stunt was van zijn impresario. De Symfonie bestaat uit twee delen: in deel één is de Pinksterhymne Veni Creator Spiritus te horen en hier zorgt het koor voor een klanklawine. Het tweede deel gaat over de slotscene uit Goethe’s Faust, en begint wat zachter en mysterieuzer. Mahler wilde met het grote aantal uitvoerende de oneindigheid en grootsheid van het heelal uitbeelden. De première in 1910 vormde het artistieke hoogtepunt uit het leven van Mahler. Zijn succes werd echter overschaduwd door een affaire van zijn vrouw Alma Mahler met de architect Walter Gropius. Als blijk van liefde droeg Mahler deze 'Achtste Symfonie' aan haar op. Riccardo Chailly, MDR Rundfunkchor, Chor der Oper Leipzig, GewandhausChor, Thomanerchor Leipzig, GewandhausKinderchor, Gewandhausorchester Leipzig, Erika Sunnegårdh (sopraan), Ricarda Merbeth (sopraan), Christiane Oelze (sopraan), Lioba Braun (alt), Gerhild Romberger (alt), Alto, Stephen Gould (tenor), Dietrich Henschel (bariton), Georg Zeppenfeld (bas)
Gedurende de gehele maand maart zendt brava een heel bijzonder project uit: De Matthäus volgens Johannes. In 68 video’s van 150 seconden licht dirigent, violist en storyteller Johannes Leertouwer de 68 delen van de Matthäus Passion op toegankelijke en bevlogen wijze toe. Hij vertelt in deze video’s niet alleen over de achtergrond van de Matthäus en het bijbelse verhaal, maar hij licht ook verschillende muzikale aspecten in de Matthäus Passion toe. Zijn uitleg wordt verduidelijkt door korte fragmenten uit Johann Sebastian Bach’s Matthäus Passion uitgevoerd door de Nieuwe Philharmonie Utrecht. De Matthäus volgens Johannes is vanaf 1 maart elke dag te zien op brava. De video’s worden uitgezonden rond 18:30 uur en 20:30 uur. Vanaf 26 maart zijn er elke dag drie video’s te zien: rond 14:00 uur, 17:30 uur en 20:30 uur. Heeft u een video en dus de uitleg van een deel gemist? Alle video’s zijn te bekijken op www.bravanlklassiek.nl. Ook zullen wij u via Facebook en Twitter op de hoogte houden van de nieuwste video’s.Johannes Leertouwer
Brava neemt u in 5 minuten mee door cultureel Nederland
De eerdere compositie ‘Das himmlische Leben’ uit Des Knaben Wunderhorn, waarin een kinderlijke voorstelling van de hemel wordt gemaakt, stond model voor de gehele vierde symfonie van Gustav Mahler. In de eerste drie delen wordt er regelmatig naar verwezen en uiteindelijk wordt het hele lied in het laatste deel van de symfonie door een solosopraan gezongen. Door de kleine bezetting en de relatief korte duur van de symfonie (ongeveer 60 minuten) is dit misschien wel de meest toegankelijke van Mahler’s symfonieën. Uitgevoerd door het Gustav Mahler Jugend Orchester onder leiding van Claudio Abbado, met Juliane Banse als sopraan. Deze prachtige symfonie wordt voorgegaan door een uitvoering van Schönbergs 'Pelleas et Melissande'.Claudio Abbado,Gustav Mahler Jugend Orchester, Juliane Banse (sopraan)
Brava neemt u in 5 minuten mee door cultureel Nederland
Door de soms grimmige sfeer in deze compositie van Gustav Mahler en het gebruik van Ludwig van Beethovens Sonate ‘Les Adieux’ wordt wel eens gedacht dat Mahler met zijn 'Negende Symfonie' een muzikaal vaarwel heeft gecomponeerd. Bovendien schreef de componist in de partituur bij de laatste maten de dramatische woorden: ‘Vaarwel! Wrede wereld! Liefste Almschi! Vaarwel! Vaarwel!’. Omdat Mahler vrijwel direct doorging met het componeren van zijn 'Tiende Symfonie' kan je je afvragen of deze symfonie wel echt als afscheid bedoeld is, feit is wel dat dit de laatste symfonie is die hij voltooide. Mahler begon met het componeren in 1909 toen hij werkzaam in New York bij de Metropolitan Opera en de New York Philharmonic. Hij had een goed seizoen achter de rug maar had een zwakke gezondheid: al in 1907 werd er een ernstige hartafwijking bij Mahler geconstateerd. In 1911 stierf Mahler, op 50-jarige leeftijd. Zijn 'Negende' heeft hij nooit uitgevoerd meegemaakt, pas in 1912 ging het werk in Wenen in première, uitgevoerd door de Wiener Philharmoniker onder leiding van Bruno Walter. Musicologen stoeien daarom veelvuldig met de gedachte dat de kritische Mahler zeker nog de nodige correcties zou hebben gemaakt als hij het werk zelf had kunnen dirigeren. In die zin is niet alleen de 'Tiende Symfonie' maar ook de 'Negende' een beetje onvoltooid.Claudio Abbado, Gustav Mahler Jugend Orchester
Brava neemt u in 5 minuten mee door cultureel Nederland
Elk jaar is het eindconcert van het Pianoscope Festival een uniek moment, waarin alle musici die hun steentje hebben bijgedragen tijdens de concerten en masterclasses, bijeen komen voor een grandioze afsluiting van de festiviteiten. U luistert nu naar Albert Lavignacs Le grand galop pour 8 mains: een spectaculair showstuk voor maar liefst 4 pianisten – aan één piano welteverstaan! Brigitte Engerer, Boris Berezovsky, Jean-Claude Pennetier, Yves Henry

Nu & Straksop Brava

Mahler - Das klagende Lied
12:48
Mahler - Symfonie Nr. 4
13:51

Doorzoek de TV Gids

De FoyerKing's Singers

In The Great American Songbook nemen de wereldberoemde King’s Singers u op zaterdag 7 maart 2015 in de Dr Anton Philipszaal in Den Haag mee naar het Amerika van de jaren ’20, ’30 en ’40. Voor De Foyer zijn vrijkaarten beschikbaar.

Lees verder »

Brava WebshopKoopjes

In onze webshop vindt u een speciale pagina met alle koopjes van dit moment. Zoals het bordspel Classico, dat u spelenderwijs kennis laat maken met de meest interessante wetens(w)aardigheden over klassieke muziek.

Lees verder »